Τα πάντα για το χωριό!

εφημερίδες \ περιοδικά
βιβλία
τηλεόραση

Ζωγραφική

Φωτογραφία

Forget me not!

αναμνήσεις

Σύνδεσμοι

σερφάρισμα στο... νησί

Οι παλιές φωτογραφίες

Πιάσε τις φωτογραφίες να τις δείξω στο παιδί που θέλει. Αλλά κοίτα να δεις, αυτό θέλει ώρα. Α, όλα κι όλα! Δεν λέει γρήγορα· τι να προλάβεις; Εδώ μέσα είναι όλο το χωριό· από το χίλια οκτακόσα τόσο... Ούτε ξέρω από πότε. Να βάλω και μια να τα πούμε μαζί ωραία; Εδώ είμαστε! Πάρε και κάνα σύκο, αλλιώς μόνο το ποτό μπορεί να σε χτυπήσει... Να, δες αυτές που είναι πολύ παλιές. Έχω να σου λέω ίσαμε αύριο...

Θα σου δείξω κι άλλες. Χρόνο νά΄χεις και δω είμαι γω. Είπαμε, αυτά τα πράγματα θέλουν χρόνο. Πιες, εκεί έχω το φλασκί! (Ξεκινάμε· στις παρενθέσεις οι ημερομηνίες γέννησης)

Leopold Dustal, 23-29.04.2012

Οι άνθρωποί μας

Λέμε να αρχίσουμε να ανεβάζουμε φωτογραφίες από τους ανθρώπους του χωριού.
–Φωτογραφίες από τους ανθρώπους μας.
Λέμε, ακόμη, αντί για λεζάντες, να βάζουμε ποιήματα.

Ο ήλιος βασιλεύει. Τα σύννεφα σηκώνονται ανάμεσα στα βράχια
και ένας μακρύς άνεμος ξυρίζει τις βελανιδιές.
Τα πουλιά πετάνε πέρα, στο ατέλειωτο διάστημα.

Στα βουνά δεν υπάρχουν οι έγνοιες του κόσμου...

Φίλοι της Βωλάξ, 25.10.2011

Travelogue

Η πρώτη σχολική έκθεση της χρονιάς είχε νομοτελειακά το θέμα «Πως περάσατε τις διακοπές;». Λένε ότι ο Σεπτέμβριος είναι ο θάνατος του καλοκαιριού, και ότι το μόνο που μπορεί να βοηθήσει για να μην χαθεί τελείως το καλοκαίρι, είναι να ξαναπάρουμε με την σειρά τις στιγμές του. Δεν μπορώ να τις θυμηθώ όλες· ίσως και να μην μπορώ να τις μοιραστώ. Κι αυτό, γιατί καλοκαίρι δεν είναι μόνο ότι συνέβη κατά την διάρκειά του, αλλά και κάθε σκέψη και κάθε όνειρο για πράγματα που θα θέλαμε να συμβούν και δεν τα καταφέραμε...

Με αυτό το post, προσπαθώ να φτιάξω ένα ημερολόγιο μιας καλοκαιρινής μέρας· ένα σύνολο συμπυκνωμένων στιγμών από τις διακοπές μου –τις διακοπές μας– στο χωριό. Αν ήσουν εκεί, μην κάνεις πως δεν καταλαβαίνεις!

Το πρώτο ταξίδι του νάνου...

Ας αποκαλύψουμε στον κόσμο την αλήθεια: Οι νάνοι είναι ζωντανοί –όπως εγώ και σεις– και παρά τα όσα λέγονται, τους αρέσουν τα ταξίδια. Το χωριό μας επισκέφτηκαν για πρώτη φορά στα τέλη της δεκαετίας του '60! Δείτε τις αποκλειστικές φωτογραφίες σε παγκόσμια πρώτη!

Λένε πως οι νάνοι των κήπων –αγγλιστί: garden gnomes– είναι μυθικά πλάσματα που χαρακτηρίζονται από το ιδιαίτερα μικρό μέγεθός τους και τον κρυφό τρόπο ζωή τους. Τελευταία, όλοι αυτοί οι νάνοι των κήπων –αγαλμάτινοι για τους αδαείς– έχουν γίνει στόχος των φαρσέρ. Είναι περίφημη η φάρσα με τους νάνους που δραπετεύουν (γνωστή ως "gnoming") από τους κήπους των σπιτιών και ταξιδεύουν. Πολλοί κλέβουν τον αγαπημένο τους νάνο από κάποιον κήπο, τον παίρνουν στο ταξίδι τους, σε διάφορα σημεία του πλανήτη, και στέλνουν την φωτογραφία του –σε μορφή καρτ ποστάλ– στον πραγματικό ιδιοκτήτη! Σίγουρα θα το έχετε δει στην γαλλική ταινία «Αμελί», όπου η Αμελί έστειλε τον νάνο του πατέρα της για να τον ταρακουνήσει, μέσω μιας φίλης της αεροσυνοδού, να ταξιδέψει παντού σε όλο τον κόσμο.

Διάφορα κινήματα απελευθέρωσης των νάνων, με σκοπό την επιστροφή τους στη άγρια φύση, δραστηριοποιούνται αυτή τη στιγμή στην Γαλλία, την Γερμανία και σε άλλες χώρες. Το 2008 συνελήφθη στην περιοχή Saint-Germain-du-Corbéis (Orne) ένας Γάλλος, με την κατηγορία ότι έκλεψε 71 νάνους κήπων και 2... Χιονάτες από μία κυρία! Στην ευρύτερη περιοχή Orne, ήδη από τον Ιούνιο του 1996, έχει δημιουργηθεί το μεγαλύτερο απελευθερωτικό κίνημα νάνων από τους φοιτητές της περιοχής (το γνωστό FLNJ = Front de Libération des Nains de Jardin) που απαριθμεί 1.700 ενεργά μέλη και άλλα 7.800 μη ενεργά! Στην Ελλάδα υπάρχει ένας ικανός αριθμός ανθρώπων που φιλοξενούν νάνους στον κήπο τους.

Όμως, όσο και αν κάνει εντύπωση στους πολλούς, οι νάνοι των κήπων δεν είναι αγάλματα! Είναι ζωντανοί! Έφτασε η ώρα να το πούμε και να το φωνάξουμε και από αυτήν εδώ την ιστοσελίδα: οι νάνοι των κήπων υ-πάρ-χουν και ζουν ανάμεσά μας! Γνωρίζουμε όλους αυτούς τους δύσπιστους που πιστεύουν μόνο σε ό,τι βλέπουν. Όλοι αυτοί που νομίζουν ότι και ο Άγιος Βασίλης δεν υπάρχει –αν είναι δυνατόν– επειδή, ζουν σε διαμερίσματα που δεν έχουν καμινάδα. Όλοι αυτοί που βιάζονται να προσγειώσουν το βλαστάρι τους στην δική τους σκληρή πραγματικότητα, αποκρύπτοντας την –περίεργη, το δέχομαι– αλήθεια!

Πριν από κάποιες εβδομάδες, ζήτησα από την Ζέτα –γνωστή για τα φιλο-νανικά της αισθήματα– να φιλοξενήσω κάποιον από αυτούς, για την περίοδο του καλοκαιριού, στο χωριό. Δεν ήξερα αν θα δεχτεί. Δεν είναι εύκολο πράγμα να επιτρέπεις στους νάνους σου να κάνουν διακοπές μακριά από σένα... Ευτυχώς, όμως, εκτός από ευγενική ήταν και δεκτική! Μόλις μου απάντησε θετικά, αναρωτιόμουν από μέσα μου, ποιον από όλους θα μου παραχωρούσε: τον Ολλανδό που έσπασε το σκουφί του στην χιονοθύελλα του Ιανουαρίου; τον εκ Γαλλίας ορμώμενο με τα μυτερά αφτιά; κάποιον άλλον που δεν γνώριζα;

Να ξεκαθαρίσω: για τις διακοπές του νάνου στο χωριό (διανθισμένες με φωτογραφίες από Polaroid) θα σας μιλήσω σε επόμενο άρθρο. Αυτό που με παραξένεψε εδώ, και μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση, είναι ότι ο συγκεκριμένος νάνος είχε ξανάρθει στην Τήνο στα τέλη της δεκαετίας του '60! Αρκετά, δηλαδή, χρόνια πριν πατήσω το δικό μου πόδι στην Βωλάξ! Ο ίδιος μου εκμυστηρεύτηκε το γεγονός αυτό: «Κανονικά, κατάγομαι από τον λεγόμενο Αρκτικό Κύκλο. Εκεί, μια φορά το χρόνο –στο Θερινό Ηλιοστάσιο– ο ήλιος διατηρείται πάνω από τον ορίζοντα για τουλάχιστον 24 συνεχόμενες ώρες. Είναι ένα περίεργο φαινόμενο που οφείλεται στην κλίση του άξονα της γης σε σχέση με το επίπεδο περιστροφής της γύρω από τον Ήλιο. Δεν θα σου πω περισσότερα –συγγνώμη κιόλας– γιατί δεν θα καταλάβεις. Η διάρκειά του εξαρτάται από το γεωγραφικό πλάτος, από το οποίο το παρατηρούμε. Όσο πιο κοντά είναι κάποιος στους δύο πόλους, τόσο περισσότερο διαρκεί. Για παράδειγμα, ο ήλιος φωτίζει διαρκώς επί 6 μήνες στους πόλους (!), ενώ στο βόρειο άκρο της Φινλανδίας περιορίζεται σε... μόνο 73 ημέρες.



»Τέλος πάντων, αυτό το φαινόμενο λέγεται "μεταμεσονύκτιος ήλιος". Το αντίθετο φαινόμενο ονομάζεται "πολική νύχτα" και παρατηρείται στις ίδιες περιοχές τον χειμώνα. Η διάρκειά του είναι η ίδια –π.χ. εάν σε ένα μέρος η έχουμε ήλιο επί 40 ημέρες το καλοκαίρι, θα έχουμε και νύχτα επί 40 ημέρες το χειμώνα... Όλα αυτά φαίνονται εντυπωσιακά για σας τους ανθρώπους, αλλά για εμάς είναι τόσο βαρετά... Το φαντάζεσαι να έχεις 40 μέρες συνεχώς σκοτάδι ή συνεχώς ήλιο; Μπερδεύεσαι αν πρέπει να κοιμηθείς ή πρέπει να ξυπνήσεις...»



»Την εποχή που εσείς οι άνθρωποι, πριν ακόμη γνωρίσετε την γη, προσπαθούσατε να φτάσετε στο φεγγάρι, εγώ, ήδη, είχα ξεκινήσει να ταξιδεύω σε όλο τον πλανήτη, σε μέρη που δεν είχε φτάσει ανθρώπου πόδι. Εκείνα τα χρόνια, όμως, είπα να το ρίξω λίγο έξω: βαρέθηκα να ταξιδεύω τόσο μακριά και ξεκίνησα για την Μύκονο, που τόσα είχα ακούσει. Με πείραξε, όμως, η θάλασσα–συγγνώμη κιόλας– κι έτσι σταμάτησα στο νησί σας. Και επειδή είμαι από τους πιο κοινωνικούς νάνους, όπως θα έχεις καταλάβει, έφτασα σε διάφορες παραλίες του νησιού, με ωτοστόπ».





»Κάποια στιγμή, που λες, τράβηξα για την ενδοχώρα και έφτασα στο χωριό αυτό. Δεν είχα ξαναδεί τέτοιο τοπίο όπου και αν είχα ταξιδέψει! Θα σου δείξω, μάλιστα, κάποιες φωτογραφίες, που έχω μαζί μου, από εκείνα τα χρόνια τις δεκαετίας του '60 [σσ. αυτές που βλέπετε και εσείς]. Τις πήρα μαζί μου μήπως με βοηθήσουν να ξαναβρώ το μέρος· εκείνη την εποχή δεν υπήρχε στον χάρτη... Μην κοιτάς αυτήν από κάτω: έκανα λάθος και πάτησα το κουμπί, ενώ κρατούσα ανάποδα την μηχανή».



«Σήμερα τι κάνεις;» τον ρώτησα με ενδιαφέρον. «Εδώ και πολύ καιρό»,μου απάντησε, «είμαι μαζί με μια μεγάλη παρέα νάνων που ζούμε ευτυχισμένοι στο σπίτι της Ζέτας. Κάνουμε δουλειές στον κήπο, φροντίζουμε τα δέντρα και τα φυτά, της κάνουμε παρέα. Μόλις η Ζέτα μάς ανέφερε για τις διακοπές της Τήνου, την παρακάλεσα να έρθω εγώ στην θέση κάποιου άλλου, γιατί ήξερα το χωριό και το είχα νοσταλγήσει. Εξάλλου, όπως σου είχα πει, την άλλη φορά ήρθα για να κάνω κανένα μπανάκι. Φέτος, είπα να μείνω λίγο παραπάνω, να γνωρίσω καλύτερα το χωριό και να βρω κάποιον δικό μου να κάνουμε παρέα. Είστε τόσο χαζοί –συγγνώμη κιόλας– αλλά δεν ξέρετε ότι η περιοχή σας είναι ένας μικρόκοσμος γεμάτος ξωτικά, αερικά, νεράιδες, καλικάντζαρους και τελώνια... Υπάρχει και μια κοινότητα νάνων (μακρινά ξαδέρφια) που ζουν σε μια απομακρυσμένη από το χωριό περιοχή, με τον οικισμό τους μέσα στις τρύπες των βράχων!».



Άστραψαν τα μάτια μου.«Θα 'θελες να ξανάρθεις;»ρώτησα δειλά-δειλά.«Σίγουρα! κάποια στιγμή στο μέλλον. Να πάω και στην Μύκονο μετά, γιατί μου έμεινε απωθημένο...». Τον κοιτάω αυστηρά και του λέω: «Αν είναι να πας μετά στην Μύκονο, καλύτερα να μην ξανάρθεις στο χωριό –συγγνώμη κιόλας!».

σσ. Φωτογραφίες, από την πρόσφατη επίσκεψη του νάνου στην Βωλάξ, δείτε στην σελίδα «Μύθοι».

Mara's Volax

Μέσα στις εκατοντάδες φωτογραφίες της γνωστής φωτογράφου μόδας Μάρα Δεσύπρη, που ξεκίνησε ως μοντέλο, είναι και μία εικόνα φωτογραφημένη στα μέρη μας (7.05.2011).

Παρατηρήστε την φωτογραφία, αφήστε το βωλακίτικο μελτέμι να σας πάρει τα μαλλιά και μπείτε στο προσωπικό της ιστολόγιο για να νιώσετε το τρίπτυχο μόδα–φωτογραφία–τέχνη > maradesipris.typepad.com

«Όταν παίρνω φωτογραφίες, θεωρώ ότι κάτι ακόμη θα έπρεπε να προσθέσω. Ίσως κάποια γνωμικά... Πολλές φορές σκέφτομαι σημαντικές φράσεις που θα μπορούσαν να ταιριάξουν μ' αυτές. Άλλες, πάλι φορές, με αγγίζουν τόσο πολύ που φοβάμαι να προσθέσω κάτι. Που δεν χρειάζεται να πω τίποτα άλλο. Αυτές, ελπίζω ν' αγγίξουν και άλλη καρδιά εκτός από την δική μου...» –Λ.Ν.

Με... Θηλυκή ματιά

Με αυτό εδώ το άρθρο, θέλουμε να προβάλουμε το χωριό και το τοπίο του, φωτογραφημένο μέσα από τη γυναικεία ματιά, δεχόμενοι ότι οι γυναίκες έχουν κάποιες συναισθηματικές ευαισθησίες που οι άνδρες όχι μόνο δεν τις έχουν, αλλά ίσως, δεν μπορούν ούτε να τις κατανοήσουν. Ας αφεθούμε, λοιπόν, στην ευαισθησία μιας θηλυκής ματιάς...

Η Ιωάννα
Η Ιωάννα Παπασταθοπούλου είναι μια γυναίκα του σήμερα: ευαίσθητη και δραστήρια, με ανησυχίες και δημιουργικότητα! Ο Μουντάδος –η έδρα της– γίνεται κάτι σαν το Ακρωτήριο Κανάβεραλ: μία βάση εκτοξεύσεως πυραύλων που ταξιδεύουν σε όλο το διάστημα, παντού στο σύμπαν! Βέβαια, στα ταξίδια της χρησιμοποιεί πιο απλά μέσα: το ταπεινό βάδισμα...

Υπάρχουν κάποιοι περιπατητικοί ταξιδιώτες... Στα ταξίδια δεν ακολουθούν συγκεκριμένο πρόγραμμα, δεν περπατάνε (απαραίτητα) από τα γνωστά περάσματα και δεν ακολουθούν κάποιο συγκεκριμένο δρομολόγιο. Αφήνονται να τους παρασύρει η ροή των πραγμάτων, το τοπίο, ο ήλιος και τα σύννεφα... Πιο συχνά, αφήνονται στον χρόνο. Ο μόνος στόχος με τον οποίο ξεκινάνε, είναι το τελικό μέρος που θέλουν να φτάσουν, αλλά και αυτός ο στόχος είναι ρευστός...

Ταξιδεύουν όχι μόνο για να φύγουνε αλλά και για να επιστρέψουνε κάποτε... Δηλαδή, δεν είναι μόνο αυτό που ανακάλύψαν στον δρόμο, αλλά επαναδιαπραγματεύονται ακόμη και τη σχέση τους με το μέρος στο οποίο ανήκουν. Ταξιδεύουν όχι μόνο για να αντικρίσουνε νέα τοπία, αλλά και για να δούνε με μια νέα, «άλλη ματιά», αυτά που άφησαν πίσω όταν γυρίσουνε. Όταν αντικρίζουν κάποιον τόπο για πρώτη φορά, ή όταν ανακαλύπτουν ένα μέρος –γιατί κάποιοι τόποι, όσες φορές και αν πάει κανείς σ' αυτούς, πάντα έχουν κάτι να μας αποκαλύψουν– υπάρχει εκτός από τη λάμψη του ίδιου του τόπου και η δική τους λάμψη. Και αυτή η λάμψη φαίνεται σε αυτές τις φωτογραφίες.

Οι ελάχιστες φωτογραφίες της Ιωάννας, που θα δείτε εδώ, «κινούνται» και στον τόπο –τέσσερις είναι από το μονοπάτι που ξεκινάει από τον Φαλατάδο, μέχρι κάτω, χαμηλά στο Αγάπη – και τον χρόνο –οι άλλες τρεις είναι όταν η Άνοιξη αγγίζει το χωριό μας. Απολαύστε τις!

Η Ιωάννα μας γράφει: «Το χωριό Βωλάξ βρίσκεται στη μέση μιας μαγευτικής περιοχής κηρυγμένης ως ιδιαίτερου φυσικού κάλους. Το σημαντικό για μένα όμως είναι ότι βρίσκεται στη μέση της αγαπημένης μου πεζοπορικής διαδρομής, του μονοπατιού που ξεκινάει από τον Φαλατάδο και καταλήγει στο χωριό Αγάπη. Με αφορμή τα περπατήματα αυτά γνώρισα το χωριό, συνάντησα ανθρώπους ιδιαίτερους, ανακάλυψα λουλούδια σπάνια, φαντάστηκα όντα απόκοσμα στους σχηματισμούς του γρανίτη... Συνιστώ σε όλους να ακολουθήσουν τα σημάδια του μονοπατιού αυτού σε ένα ταξίδι «βουτιά» στον χρόνο και την εξωπραγματική ομορφιά του τοπίου που περιβάλει τη Βωλάξ».

Η Anne-Marie
Η Anne-Marie φωτογράφησε το 2008 (με παραδοσιακή, μη ψηφιακή μηχανή) τα κοντινά βράχια του χωριού. Σας παρουσιάζουμε κάποια από αυτά, μαζί με τις γαλλικές λεζάντες που υπήρχαν από πίσω.

Η Κατερίνα

Η Κατερίνα Φωσκόλου είναι μια νέα και ταλαντούχα φωτογράφος από την Τήνο. Είναι ένας ενδιαφέρον και ευαίσθητος άνθρωπος που με τον φακό της έχει αποτυπώσει πολλές από τις γωνιές και τους ανθρώπους του χωριού μας.

Αξίζει να επισκευτείτε την ιστοσελίδα της. Ταξιδέψτε, όχι μόνο με το χωριό μας, αλλά και με την υπόλοιπη δουλειά της. Μικρή νεράιδα, ρίχνε μας αστερόσκονη από ψηλά μήπως ο κόσμος γίνει πιο φωτεινός!

Η Έλενα

Η Έλενα είναι βραβευμένη φωτογράφος σπάνιων ζώων και πρόσφατα μας έστειλε μερικές σουρεαλιστικές φωτογραφίες από τον ζωολογικό κήπο του μυαλού της που δεν είναι άλλος από το χωριό μας...

«Αυτό που θέλω να καταγράψω είναι οι συμπεριφορές των ζώων, οι σπάνιες στιγμές τους, οι ανησυχίες τους... Εικόνες διάσωσης, αγώνων για τροφή, μητρικών ενστίκτων και δραματικών μαχών –συχνά με τραγική κατάληξη. Αυτό είναι που με εξιτάρει περισσότερο. Βέβαια, επειδή ολοένα και τα ζώα σπανίζουν και οι συνθήκες φωτογράφησης είναι πολύ δύσκολες, παίρνω πρώτα τις εικόνες το τοπίου που με ενδιαφέρει, και μετά προσθέτω εγώ τα ζώα από πάνω...»

Φωτογραφική ιστορία

«Στα σπίτια δεν θα βρεις κορνιζαρισμένα πτυχία, επαίνους, πορτρέτα, χρυσούς δίσκους και μεγαλόσταυρους. Στη σάλα τους θα δεις να κρέμονται φωτογραφίες απλές και ο παλιός ξεθωριασμένος καθρέφτης, κι αυτός με την σειρά του φωτογραφίες κρατάει στην ξύλινη κορνίζα του. Φωτογραφίες από γάμους, βαφτίσια, στρατιωτικές θητείες, πανηγύρια, γλέντια τρικούβερτα. Φωτογραφίες με τους μετανάστες του σπιτιού να τους παίρνουν μακριά τα υπερωκεάνια. Φωτογραφίες σταλμένες από το Σίδνεϋ, το Σικάγο, το Μόντρεαλ.

»Καθισμένοι οκλαδόν πάνω στο πάτωμα μιλούσαμε ώρες ατελείωτες με τις φωτογραφίες, μπαίναμε στα υπερωκεάνια, ταξιδεύαμε στις πέντε θάλασσες, γυρνούσαμε σε άγνωστους, μακρινούς τόπους με μαγικά ονόματα, περνούσαμε τεράστιεςγέφυρες, τρέχαμε σε αυτοκινητόδρομους, αρραβωνιαζόμασταν, παντρευόμασταν, χωρίζαμε».

Aύγουστος 2011: Επιτρέψτε μας να σκανάρουμε τις παλιές φωτογραφίες του χωριού.
Όσοι θέλετε να μας βοηθήσετε, δείτε την αφίσα μας εδώ!

Φωτογραφίζοντας τα γλυπτά της φύσης

Ο Αντώνης Νικολόπουλος ασχολήθηκε το 2002 με το ιδιαίτερο τοπίο της Βωλάξ. Η έκθεση με τις 16 φωτογραφίες που έγινε στις αίθουσες της Ελληνικής Εταιρείας, κάτω από την Ακρόπολη, με τίτλο «Βωλάξ: Τα γλυπτά της φύσης στην Τήνο» (εγκαίνια: 27.09, διάρκεια ως 10.10.1002, 11:00-21:00) έκανε ευρύτερα γνωστό το γρανιτικό πεδίο της περιοχής πέρα από τα στενά όρια του νησιού.

Το λεύκωμα που συνόδευσε αυτή την έκθεση (και άλλη μία παράλληλη του καλλιτέχνη) συζητήθηκε πολύ. Ο ίδιος επισκεπτόταν το επιβλητικό τοπίο της Τήνου πέντε συνεχείς μήνες. Χρησιμοποιώντας ευρυγώνιο φακό και γενικώς λιτό εξοπλισμό, ώστε να είναι ευέλικτος, χρειάστηκε να αναρριχηθεί πολλές φορές σε απόκρημνους βράχους, για να επιτύχει το επιθυμητό αποτέλεσμα. Οι γρανιτένιοι βράχοι μπορεί να φτάσουν τα δέκα μέτρα ύψος και μεσολαβούν για την ένωση ουρανού και γης...

Στην εφημερίδα Μεσημβρινή (26.09.2002) ο φωτογράφος μας λέει: «Όταν πρωτοαντίκρισα το τοπίο ένιωσα δέος. Ο χώρος αυτός έχει δύναμη και ιδιαίτερη ενέργεια. Θεωρητικά είναι πολύ απλή υπόθεση να φωτογραφίσεις όγκους, σχήματα, βράχους, καθώς το θέμα προσφέρεται. Στην αρχή όμως ένιωσα σαν ξένος, σαν να εισβάλλω σε έναν ξένο τόπο για να "κλέψω" πέντε εικόνες και να φύγω» λέει χαρακτηριστικά ο Αντώνης Νικολόπουλος, κάνοντας μια ενδιαφέρουσα συσχέτιση: «Η φωτογράφιση τόσο ιδιαίτερων τοπίων μοιάζει με τη φωτογράφιση άγριων ζώων: δεν μπορείς να πας σε μια αγέλη λύκων και να τους φωτογραφίσεις αμέσως, δεν γίνεται. Πρέπει πρώτα να εξοικειωθείς μαζί τους.

»Η πρώτη μου επαφή με τον χώρο έγινε στα τέλη του περασμένου Ιανουαρίου (σσ. 2002). Στάθηκα πολύ τυχερός, καθώς μετά την έντονη κακοκαιρία συνάντησα ένα τοπίο με το καλύτερο δυνατό φως και με υπέροχη βλάστηση».

Ζωή μέσα στις πέτρες

Μια επίσκεψη σε ένα παλιό ερειπωμένο χωριό, είναι κάτι περισσότερο από μια απλή βόλτα αναψυχής. Είναι ένα καλό μάθημα αυτογνωσίας. Είναι μια πράξη που βοηθάει τον επισκέπτη να συνειδητοποιήσει ορισμένα εξαιρετικής αξίας δεδομένα, όπως είναι για παράδειγμα η μνήμη.

Πάντα αναροτιώμουν: Τι έχει ένα παλιό, έρημο, εγκαταλειμμένο και ολοκληρωτικά γκρεμισμένο χωριό, πέρα από σωρούς από πέτρες; Τι περισσότερο μπορεί να είναι, πέρα από αυτό που φαίνεται –σωροί από πέτρες; Με τη δύναμη της φθοράς του χρόνου τα πέτρινα σπίτια σωριάστηκαν και έγιναν πέτρινοι λόφοι· οι ξύλινες πόρτες κρέμασαν και τα τζάμια από τα φθαρμένα παράθυρα έσπασαν από την εγκατάλειψη και τον γερό αέρα.

Οι άνθρωποι εκείνης της εποχής, μέσα από την ίδια διαδικασία, επέστρεψαν στη γη (το χώμα που δανείστηκαν για να πλαστεί η σάρκα τους) και ελάχιστοι έχουν μείνει για να μας τους θυμίζουν. Το μόνο που μπορεί να ξεπεράσει την φθοροποιό δύναμη του χρόνου, είναι η μνήμη. Η ανάμνηση των γεγονότων, η μνήμη γι' αυτούς που έφυγαν.

Κάποτε αυτό το χωριό που βλέπεις μπροστά στα πόδια σου ήταν κάτι παραπάνω από δομημένες πέτρες, ήταν χώρος που μια χούφτα άνθρωποι έζησαν, πάλεψαν, πόνεσαν, αγάπησαν, προσευχήθηκαν και δημιούργησαν… Οι ανθρώπινες αναπνοές, οι φωνές και τα γέλια τους, γέμιζαν τον αέρα. Πάθη, έχθρες, φιλίες και οικογενειακές σχέσεις χώριζαν και έδεναν τους ανθρώπους. Μπροστά σε αυτή την εικόνα ματαιότητας έρχεται η μνήμη· ένα υφάδι, που μπλέκει το χθες με το σήμερα, το παλιό με το καινούργιο, το σημαντικό με το ασήμαντο. Η ιστορία, όμως, δεν έχει μόνο παρελθόν. Έχει και συνέχεια. Και πολλές φορές –όπως στην περίπτωση αυτού του χωριού– το μέλλον προοιωνίζεται καλύτερο, γεμάτο αποφάσεις και όνειρα. Γεμάτο ζωή.

Οι φωτογραφίες που ακολουθούν (και που είχαν χρησιμοποιηθεί σε μια έκθεση φωτογραφίας), δείχνουν την Μαίρη του Ζακ και τον Δημήτρη του Νάσου στην Βωλάξ του κοντινού παρελθόντος, στην Βωλάξ του Αυγούστου του 1988. Τότε που το χωριό έδειχνε μισογκρεμισμένο και ασήμαντο. Από τότε, όμως, έχουν περάσει 23 χρόνια...

Φωτογραφήστε με!

Ένας φίλος μας που είχε σπουδάσει φωτογραφία, είχε πει ότι «η Βωλάξ μπορεί να δείχνει σιωπηλή και ήρεμη αλλά, σου φωνάζει απαιτώντας να την φωτογραφήσεις».

Το 1923, ο επικηρυγμένος ληστής Γκαντάρας –επονομαζόμενος και Μαύρος Λήσταρχος– σπρωγμένος από ποιος ξέρει ποια ματαιοδοξία, γλίστρησε κρυφά στο σπίτι ενός φωτογράφου από τον φεγγίτη της σκεπής. Φόρεσε τη φουστανέλα του και έφερε όλα του τα όπλα και τα ασημένια τσαπράζια του. Ο Μάνθος, ο φωτογράφος που διέμενε εκεί, τρόμαξε μόλις τον είδε, αλλά ο φοβερός Γκαντάρας τον ηρέμησε και του ζήτησε απλώς να τον φωτογραφίσει με την φορεσιά του. Η συνέχεια είναι γνωστή· έγινε δημοτικό ποίημα και τραγούδι.

Ο αναγνωρισμένος φωτογράφος-θεωρητικός Alexring μας δίνει το 2009, μια ημερολογιακή σειρά φωτογραφιών από την Τήνο. Η ομορφότερη: Το σπίτι του Γιόλαρου στο χωριό. (βλ. επάνω). Την ίδια χρονιά, ο Ισίδωρος Λεοντής (απόφοιτος του Ινστιτούτου Φωτογραφίας της Νέας Υόρκης και του Κολεγίου Κολούμπια στο Σικάγο) στο βιβλίο του LaTinos Soul (εκδ. Μίλητος) παρουσιάζει –μεταξύ άλλων– 36 φωτογραφίες από το χωριό μας.

Το χωριό και τα βράχια είναι πάντα εκεί, και περιμένουν να εντυπωσιάσουν και να επιβληθούν στον επόμενο φωτογράφο που θα ταξιδέψει κοντά μας.